os.m.wikipedia.org
Диас, Адольфо
Адольфо Диас (исп. Adolfo Díaz; райгуырдис 1875 кæнæ 1877-æм азы Коста-Рикæйы — амардис 1964-æм азы Коста-Рикæйы сахар Сан-Хосейы) уыд Никарагуæйы 54-æм æмæ 61-æм президент — 1911-æм азы 9 майæй1917-æм азы 1 январы онг æмæ 1926-æм азы14 ноябрæй 1929-æм азы 1 январы онг. Кусын райдыдта куыд АИШ-ы компани «La Luz y Los Angeles Mining Company»-йы нымæрдар. Уыцы компани Никарагуæйы скæсæны къахта сыгъзæрин.
Адольфо Диас 1912-æм азы
Куыд АИШ-ы компанийы нымæрдар, уый, АИШ-ы интерестæй, баххуыс кодта либералон президент Хосе Сантос Селайæ раппарынæн. Селайæ АИШ-æн тынг æнæуынон фæци, Япон æмæ Германæн Никарагуæйы каналы саразыны пъан куы разæвардта, уæд.
Диас президент куы сси, уæд æй бахъуыди пайда кæнын АИШ-ы денджызон фистæгæфсады æххуысæй Бенхамин Селедоны либералон сыстады ныхмæ. Диасы хицауады хъахъхъæнынады министр Луис Менæ дæр растджыты фарсмæ рацыд. АИШ-ы денджызон фистæгæфсад 1912-æм азы октябры растджыты балты ныссæста, Бенхамин Селедон та фехстæуыд. Уыцы цауæй 70 фæстæмæ сандинисттæ радтой Селедонæн «сæрибары сæрвæлтау хъизæмаргæнæг» æмæ «национ хъæбатыры» ном.
Америкаг æфсæддонтæ уыцы рæстæгæй фæстæмæ Никарагуæйы баззадысты дæс азмæ, бынæттон цæрджыты тынг тыхсын кодтой. Уыцы æххуысæн Диас афтæ бузныг уыди æмæ 1914-æм азы бафыста Брайан-Чаморройы бадзырд — уымæ гæсгæ АИШ æнустæм райста Никарагуæйы зæххыл дыууæ фурды ’хсæн канал аразыны эксклюзивон бар, стæй кæмфæндыдæр йæ æфсæддон базæтæ аразыны бар. Уыцы бадзырд АИШ-ы дæр схуыдтой стигъаг æмæ хынджылæггæнæг[1]. Йæ президентон æмгъуыд куы фæци, Диас цалдæр азы дæргъы АИШ-цы царди.
1926-æм азы уый раздæхти Никарагуæмæ æмæ та ногæй сси президент. Ног либералон сыстад афтæ тынг фæрæстмæ æмæ гыццыл ма баззæд Манагуæ ныддарынæн. Фæлæ АИШ-ы къухы бафтыд быцæуы фæрстæ бадзурын кæнын. Уæд либералон командæгæнджытæй иу, Аугусто Сандино, ахæм бадзырдыл не сразы æмæ сыстад адарддæр кæнынмæ расидти. Сандино æнтыстджынæй тох кодта хицауады æфсад æмæ АИШ-ы денджызон фистæгæфсады ныхмæ, дæрæн кодта америкаг компаниты мулк, уымæй бирæ азты дæргъы нымад уыдис Никарагуæ æмæ æнæхъæн Карибы регионы хъæбатыр.
Диас та, йæ дыккаг æмгъуыд куы фæцис, уæд сызгъæрин къахыныл-иу чысыл ацархайдта, стæй ацыдис АИШ-ы цæрынмæ. Царди Нью-Йорчы, Майамийы æмæ Ног Орлеаны, стæй ралыгъдис Коста-Рикæмæ, æмæ уым амардис 1964-æм азы.
Фиппаинæгтæ
Александр Тарасов 1. Фатальная ошибка янки
Никарагуæйы президенттæ æмæ паддзахады сæргълæуджытæ
Фруто Чаморро · Франсиско Кастельон · Насарио Эското · Хосе Мария Эстрада · Патрисио Ривас ·Уильям Уокер · Патрисио Ривас · Томас Мартинес æмæ Максимо Хересы хунтæ ·Фернандо Гусман · Хосе Висенте Куадра · Педро Хоакин Чаморро · Хоакин Савала · Адан Карденас · Эваристо Карасо · Николас Осорно ·Роберто Сакаса · Игнасио Чавес · Роберто Сакаса · Хунтæ · Сальвадор Мачадо · Хоакин Савалæ · Хосе Сантос Селайа · Хосе Мадрис ·Хосе Долорес Эстрада · Луис Мена · Хуан Хосе Эстрада · Адольфо Диас · Эмилиано Чаморро Варгас · Диего Мануэль Чаморро · Розендо Чаморро · Бартоломе Мартинес · Карлос Хосе Солорсано · Эмилиано Чаморро Варгас ·Себастиан Уриса · Адольфо Диас · Хосе Мария Монкадæ Тапиа · Хуан Баутистæ Сакаса ·Карлос Альберто Бренес Харкин · Анастасио Сомосæ Гарсиа · Леонардо Аргуэльо Баррето ·Бенхамин Лакайо Сакаса · Виктор Мануэль Роман · Мануэль Фернандо Сурита · Анастасио Сомоса Гарсиа · Луис Сомоса Дебайле · Рене Шик Гутиерес · Орландо Монтенегро · Лоренсо Герреро Гутиерес · Анастасио Сомоса Дебайле ·​Либералон-консервативон хунтæ · Анастасио Сомоса Дебайле · Франсиско Уркуйо · Нацийы рацарæзты хунтæ · Даниэль Ортега · Виолетæ Чаморро · Арнольдо Алеман · Энрике Боланьос ·Даниэль Ортега
 
Последний раз редактировалась 21 июны 2020 в 12:56
Текст у сæрибарCreative Commons Attribution/Share-Alike License лицензимæ гæсгæ; гæнæн ис æндæр æм ис. Бæстондæр бакæс Пайда гæныны домæнтæ. Википеди у Викимеди фондыон регистраци гонд нысан.
Хибардзинады политикæ
Условия использования
Æнæхъæн
ГлавнаяСлучайнаяПоблизостиВойтиНастройкиМысайнагВикипедийы тыххæйБæрн
ЯзыкЦæст æрдарынПравить